Người Việt kiêng gì khi tắm?

Tắm lửa

Bạn đã bao giờ nghe đến việc tắm lửa chưa? Thông thường, người ta tắm là phải có nước. Nhưng trong những trường hợp không có nước hàng năm trời thì những người sống ở khu vực dó phải tắm bằng lửa.

Chuyện kể rằng: những năm kháng chiến chống Pháp, ở khu vực miền Trung, bộ đội ta phải sống những mùa khô nóng bức, lại không có nước nên rất khó chịu trong nhiều ngày. Trong số những người đóng quân ở đó, có người đã đưa ra sáng kiến: đồng bào dân tộc vùng cao thường tắm bằng lửa trong mùa khô. Và mọi người làm theo.

Đốt lửa trại để ... tắm lửa.

Phương pháp tắm lửa được làm như sau: một tốp người chặt cây, cành khô lớn chất lại, đợi đến đêm đốt lửa trại. Trong ánh lửa bùng cháy, mọi người nắm tay nhau nhảy múa xung quanh. Người càng nóng, mồ hôi ra càng nhiều. Mọi người kì cọ cho mình và người khác rồi lấy khăn mặt hay mảnh áo lau toàn thân. Làm đi làm lại mấy lần là xong một buổi tắm tập thể bằng lửa. “Tắm” xong, ai cũng cảm thấy nhẹ nhàng, sáng khoái.

Tất nhiên là phương pháp tắm lửa này không ai muốn thử. Vì đến lúc rủ nhau đi tắm lửa rồi thì người phải cực kỳ … bẩn, nóng và khó chịu.

Tắm sau khi sinh

Theo quan niệm kiêng cữ của dân gian thì các bà mẹ sau sinh không được tắm, gội ít nhất trong vòng… một tháng, cho dù đó là mùa đông hay mùa hè. Quan niệm này được lưu truyền trong dân gian cho đến tận bây giờ. Tất cả những bà mẹ khi chăm con đẻ, con dâu đều bắt các nàng dâu tuân thủ nghiêm ngặt việc kiêng tắm như trên.

Y học hiện đại khuyên các bà mẹ sau khi sinh không nên kiêng tắm lâu vì: sau khi sinh, cơ thể người mẹ ra nhiều mồ hôi, nên cần phải tắm gội cho sạch sẽ. Vào mùa hè trời nóng, mồ hôi ra nhiều, để lâu không tắm, cơ thể càng bẩn, càng dễ nhiễm khuẩn. Thông thường 3 hoặc 4 ngày sau sinh là có thể tắm được.

Tắm cuối năm

Thực ra kiểu tắm này khá dễ chịu và được gọi là tắm tất niên.

Vào ngày cuối cùng của năm, các bà, các mẹ, các chị đi chợ sẽ mua về một số loại lá thơm để gia đình tắm tất niên cho sạch sẽ, thơm tho. Các loại lá thơm được dùng làm lá tắm phổ biến nhất là lá mùi già. Người ta có thể cho thêm lá bưởi, lá duối, lá tre… tùy theo từng vùng miền.

Mùi già là lá tắm tất niên.

Tắm tất niên mỗi năm chỉ một lần. Đây là quan niệm để mỗi người bước vào năm mới với những điều may mắn, thơm tho và khỏe mạnh. Tắm tất niên rất dễ chịu và được coi là một nghi thức không thể thiếu trong các gia đình.

Việc tắm tất niên bằng cây mùi già là đặc trưng của người Hà Nội và các tỉnh vùng đồng bằng Bắc Bộ.